Hiển thị các bài đăng có nhãn Lý luận nhà nước và pháp luật. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Lý luận nhà nước và pháp luật. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Năm, 4 tháng 12, 2025

BÀN VỀ TRÁCH NHIỆM PHÁP LÝ TRONG KHÁM, CHỮA BỆNH TỪ XA VÀ Y TẾ SỐ Ở VIỆT NAM

Nguyễn Minh Tuấn et al.

Tạp chí Dân chủ và pháp luật, Kỳ 2 (441), Tháng 11 - 2025, tr. 3-10

Tóm tắt: Bối cảnh chuyển đổi số ngành y tế đặt ra yêu cầu cần phân định rõ trách nhiệm giữa bác sĩ, cơ sở y tế, nhà cung cấp nền tảng và nhà phát triển phần mềm. Để thực hiện điều này, bài viết phân tích, làm rõ các dạng trách nhiệm pháp lý phát sinh trong quá trình khám, chữa bệnh từ xa và ứng dụng công nghệ số, đặc biệt trong hoạt động hành nghề, khám chữa bệnh theo tiêu chuẩn kỹ thuật, nghĩa vụ minh bạch và cơ chế bảo vệ người bệnh. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số định hướng xây dựng khung pháp lý phù hợp, nhằm kiểm soát rủi ro mà vẫn thúc đẩy đổi mới trong lĩnh vực y tế ở Việt Nam.
Từ khóa: Y tế số; trách nhiệm pháp lý; y tế từ xa; trí tuệ nhân tạo trong y tế; khung pháp lý; chăm sóc sức khỏe.

Chủ Nhật, 30 tháng 11, 2025

NHẬN THỨC LẠI VỀ CHỦ THỂ PHÁP LUẬT VÀ CHỦ THỂ QUAN HỆ PHÁP LUẬT

 


Nguyễn Minh Tuấn

Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà nội

TÓM TẮT

Bài viết phân tích sự bất cập của các khái niệm “chủ thể pháp luật” và “chủ thể quan hệ pháp luật” khi áp dụng vào các quan hệ phát sinh trong môi trường số, nơi nhiều quyết định và hậu quả pháp lý được tạo ra thông qua nền tảng trực tuyến, hệ thống tự động và thuật toán. Các khái niệm truyền thống vốn được xây dựng cho bối cảnh pháp lý thế kỷ XX không còn bao quát được các thực thể đang tham gia vào quá trình tạo lập, duy trì và vận hành quan hệ pháp luật hiện nay. Từ việc khảo sát các tình huống điển hình và đối chiếu kinh nghiệm quốc tế, bài viết đề xuất cách hiểu mới theo hướng nhận diện chủ thể dựa trên vị trí pháp lý mà thực thể đảm nhiệm trong từng quan hệ cụ thể, thay vì chỉ dựa trên năng lực pháp luật và năng lực hành vi. Cách tiếp cận này giúp làm rõ hơn các mắt xích tạo tác động trong quan hệ pháp luật hiện đại và cung cấp cơ sở lý luận để điều chỉnh phù hợp các quan hệ phát sinh trong môi trường số.

Từ khoá: Chủ thể pháp luật; Chủ thể quan hệ pháp luật; Hệ thống kỹ thuật và thuật toán; Trách nhiệm pháp lý trong môi trường số; Tiếp cận dựa trên chức năng và rủi ro.

Thứ Năm, 20 tháng 11, 2025

BẢO VỆ DỮ LIỆU CÁ NHÂN ĐỐI VỚI HỒ SƠ SỨC KHỎE ĐIỆN TỬ TRONG BỐI CẢNH CHUYỂN ĐỔI SỐ

Nguyễn Minh Tuấn

Tạp chí Dân chủ và pháp luật, Kỳ 1 (438), tháng 10/2025, tr. 59-67

Tóm tắt:

Trong bối cảnh chuyển đổi số y tế đang diễn ra mạnh mẽ, hồ sơ sức khỏe điện tử không chỉ là công cụ nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe mà còn đặt ra thách thức lớn về bảo mật dữ liệu cá nhân. Mặc dù, hệ thống pháp luật hiện hành đã có những tiến bộ quan trọng, đặc biệt với Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân năm 2025 và các văn bản chuyên ngành của Bộ Y tế, song còn tồn tại những hạn chế về chuẩn mực kỹ thuật, quyền tiếp cận dữ liệu, nghĩa vụ bảo mật của nhân viên y tế và chế tài xử lý. Bài viết tập trung phân tích các quy định pháp luật và thực tiễn bảo vệ dữ liệu cá nhân đối với hồ sơ sức khỏe điện tử ở Việt Nam, kế thừa kinh nghiệm quốc tế và đặt trong tổng thể chính sách chuyển đổi số y tế. Từ đó, đưa ra kiến nghị hoàn thiện pháp luật và cơ chế thực thi theo hướng đồng bộ, hiện đại và nhân văn, nhằm bảo đảm quyền riêng tư, tăng cường niềm tin xã hội và xây dựng hệ sinh thái y tế số an toàn, bền vững.

Thứ Tư, 15 tháng 10, 2025

PHƯƠNG PHÁP LỊCH SỬ PHÁP LÝ VÀ VAI TRÒ CỦA PHƯƠNG PHÁP NÀY ĐỐI VỚI KHOA HỌC PHÁP LÝ ĐƯƠNG ĐẠI


Nguyễn Minh Tuấn, Phương pháp lịch sử pháp lý và vai trò của phương pháp này đối với khoa học pháp lý đương đại, in trong Kỷ yếu Hội thảo khoa học "Phương pháp luận, phương pháp nghiên cứu luật học", Nhà xuất bản Công an nhân dân, Hà nội, 2025

Tóm tắt: Phương pháp lịch sử pháp lý (Rechtsgeschichte) là một trong những công cụ quan trọng của khoa học pháp lý, giúp truy nguyên nguồn gốc và sự vận động của pháp luật trong bối cảnh lịch sử - xã hội cụ thể. Bắt nguồn từ trường phái pháp luật lịch sử ở Đức với đại diện tiêu biểu là Savigny, phương pháp này không chỉ góp phần giải thích chính xác các quy phạm hiện hành mà còn định hình hệ thống pháp luật hiện đại. Bài viết phân tích cơ sở lý luận, lịch sử phát triển và vai trò hiện nay của phương pháp này trong nghiên cứu, giảng dạy và áp dụng pháp luật, đồng thời rút ra những giá trị tham khảo cho quá trình cải cách pháp luật tại Việt Nam. 

ĐỔI MỚI NHẬN THỨC LÝ LUẬN VỀ "THỰC HIỆN PHÁP LUẬT"


Nguyễn Minh Tuấn, Đổi mới nhận thức lý luận về "Thực hiện pháp luật", in trong Kỷ yếu Hội thảo cấp quốc gia: "Đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới", do Bộ Tư Pháp và Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp tổ chức, Hà nội, Tháng 3/2025, tr. 408-435.

Vấn đề thực hiện pháp luật (trong đó bao gồm nhiều nội dung như các hình thức thực hiện pháp luật, áp dụng pháp luật, đến lỗ hổng pháp luật, xung đột pháp luật và giải thích pháp luật) là vấn đề rất phức tạp, vì có sự tham gia của nhiều chủ thể, chịu sự tác động của rất nhiều các yếu tố, do đó phần này cần được quan tâm chỉnh sửa, cập nhật để phù hợp với yêu cầu thực tiễn, phù hợp với yêu cầu những kiến thức nền tảng kiến thức chuyên ngành. Trong phạm vi bài viết này tác giả chỉ ra những yêu cầu như chuẩn hóa khái niệm thực hiện pháp luật, giới thiệu sự đa dạng quan niệm về thực hiện pháp luật trên thế giới, so sánh các hình thức thực hiện pháp luật ở Việt Nam với các cách tiếp cận khác trên thế giới, bổ sung các quan niệm về áp dụng pháp luật, các giai đoạn và các trường hợp áp dụng pháp luật trên thế giới, cũng như những vấn đề về lỗ hổng pháp luật, xung đột pháp luật và giải thích pháp luật.

Thứ Ba, 8 tháng 4, 2025

SỰ THAY ĐỔI TRONG HỆ THỐNG PHÁP LUẬT CÁC QUỐC GIA CHÂU ÂU DƯỚI TÁC ĐỘNG CỦA QUÁ TRÌNH TOÀN CẦU HOÁ

CHANGES IN THE LEGAL SYSTEM OF EUROPEAN COUNTRIES 

UNDER THE IMPACT OF GLOBALIZATION

Nguyen Minh Tuan

Tạp chí dân chủ và pháp luật, Số 424, Tháng 3/2025, truy cập tại đây

Democracy and Law, No. 424, March 2025, download here


Abstract

This article examines the significant transformations in the legal systems of European countries under the influence of globalization. It focuses on key areas such as legal harmonization within the European Union, environmental law, human rights protection, and compliance with international trade agreements. By analyzing specific legal reforms in Germany, France, and other EU member states, the article explores how these countries balance national interests with international obligations. Among the many changes, the study identifies five major trends: (i) the advancement of legal harmonization, (ii) the strengthening of human rights frameworks, (iii) the alignment of climate and trade standards, (iv) policy responses to migration, and (v) the enhancement of legal technologies. The findings suggest that while globalization poses challenges—such as conflicts between domestic priorities and international demands—it also provides opportunities for deepened international cooperation and the evolution of more adaptive legal systems capable of addressing global issues.

Keywords: globalization, European Union, legal harmonization, legal reform, sustainable development.

NHỮNG GÓC NHÌN MỚI TRONG LÝ THUYẾT PHÁP LUẬT CỦA JOHN FINNIS

John Finnis - Wikipedia 

NEW PERSPECTIVES IN JOHN FINNIS'S LEGAL THEORY  

Nguyễn Minh Tuấn

Tạp chí pháp luật và thực tiễn, Số 62/2025, tr. 135-145, xem toàn văn tại đây 

Hue Journal of Law and Practice, No. 62/2025, pp. 135-145

download here 

Abstract: John Finnis (born July 28, 1940) is a leading figure in contemporary natural law theory, best known for his seminal work Natural Law and Natural Rights (1980). His theory integrates moral philosophy, legal reasoning, and practical reasonableness, centering on the seven basic human goods—fundamental values for human flourishing—and the nine requirements of practical reasonableness—principles guiding rational action. This article analyzes Finnis’s core arguments, evaluating their contributions, limitations, and the debates surrounding his approach. It offers a comprehensive perspective on the significance of his theory in modern legal and political thought.
Keywords: Natural law, seven basic human goods, nine requirements of practical reasonableness, legal philosophy, moral reasoning 

Thứ Năm, 6 tháng 2, 2025

PHÂN ĐỊNH THẨM QUYỀN GIỮA LIÊN BANG, TIỂU BANG Ở CỘNG HÒA LIÊN BANG ĐỨC VÀ MỘT SỐ GỢI MỞ CHO VIỆT NAM

Nguyễn Minh Tuấn

Tạp chí Nhà nước và Pháp luật, Số 4(424)/2024, tr. 73-84. 

Bài viết tập trung làm rõ cơ chế phân định thẩm quyền theo chiều dọc ở Cộng hòa liên bang Đức hiện nay. Cụ thể, tác giả làm rõ sự phân định thẩm quyền giữa liên bang và tiểu bang về lập pháp, hành pháp, tư pháp, ngoại giao, tài chính và các lĩnh vực khác. Ngoài ra, hình thức pháp lý, cơ chế giám sát, cơ chế giải quyết tranh chấp và cơ chế hợp tác, phối hợp giữa liên bang và tiểu bang cũng được phân tích, làm rõ. Từ những bài học kinh nghiệm về phân định thẩm quyền giữa liên bang và tiểu bang ở Đức, tác giả đưa ra một số gợi mở cho việc phân định thẩm quyền giữa trung ương và địa phương ở Việt Nam. 

Thứ Bảy, 12 tháng 10, 2024

KHÁI NIỆM HỆ THỐNG PHÁP LUẬT - MỘT DẪN NHẬP VÀO LÝ THUYẾT

TÁC GIẢ: JOSEPH JAZ

DỊCH GIẢ: HUỲNH THIÊN TỨ

LỜI GIỚI THIỆU: PGS.TS. TRẦN KIÊN,

PGS.TS. NGUYỄN MINH TUẤN

Joseph Jaz (1939-2022) là một trong những nhà lý thuyết pháp luật tiêu biểu nhất của trường phái pháp luật thực chứng hiện đại. Tác phẩm gắn liền với tên tuổi của ông là cuốn Khái niệm hệ thống pháp luật - Một dẫn nhập vào lý thuyết mà quý vị đang cầm trên tay. Cuốn sách này có ý nghĩa quan trọng đến mức nhiều nhà nghiên cứu khoa học pháp lý cho rằng thông qua nó Joseph Jaz đã mở cánh cửa để bước vào chủ nghĩa thực chứng pháp lý. Sẽ rất đáng tiếc nếu quý vị muốn tìm hiểu về chủ nghĩa thực chứng pháp lý nhưng lại bỏ qua cuốn sách quan trọng này. Xin trân trọng giới thiệu cuốn sách này đến quý độc giả, đặc biệt là các sinh viên, học viên, nghiên cứu sinh chuyên ngành luật. Cuốn sách được mua bản quyền, được dịch bởi dịch giả Huỳnh Thiên Tứ và tổ chức phát hành bởi Omega Plus Books. Sách được bán rộng rãi tại các nhà sách trên toàn quốc.

Trân trọng giới thiệu!

Thứ Ba, 24 tháng 9, 2024

CHALLENGES AND SOLUTIONS FOR LEGAL TRANSPLANTATION: A CASE STUDY IN VIETNAM

Nguyen Minh Tuan

PSYCHOLOGY AND EDUCATION Vol. 61 No. 9 (2024): 1368-1372
ISSN: 0033-3077

Full text download: 

http://psychologyandeducation.net/pae/index.php/pae/article/view/9284/7406 

ABSTRACT

In Vietnam, legal transplantation is not entirely a recent problem, because in Vietnamese history, they have partially transplanted Chinese law, French law, and Soviet law. Legal implantation is not an undemanding job. Recognizing the difficulties and challenges in legal transplantation is very meaningful in both theoretical and practical aspects. In this article, the author points out the challenges of legal transplantation, and initially offers practical solutions to improve the effectiveness of legal transplantation in Vietnam in the coming time. 

KEYWORDS

Legal transplantation, challenges in law transplantation, foreign law

Thứ Ba, 10 tháng 9, 2024

THỰC TRẠNG NHẬN THỨC, ÁP DỤNG LUẬT MỀM Ở VIỆT NAM VÀ MỘT SỐ KHUYẾN NGHỊ

Nguyễn Minh Tuấn

Tống Thị Phương

Tạp chí Nghiên cứu lập pháp, Văn phòng Quốc hội, Số 12 (491)/2024, tr. 3-9

Trên thế giới đương đại và đặc biệt trong xu thế mở rộng nguồn của pháp luật hiện nay, luật mềm ngày càng trở nên phổ biến. Thuật ngữ này được sử dụng để nói đến các công cụ không chính thức xác lập hiệu lực pháp lý, nhưng trên thực tế có thể đem lại những ảnh hưởng pháp lý nhất định khi được cơ quan nhà nước có thẩm quyền thừa nhận và áp dụng. Trong bài viết này, các tác giả phân tích các quan niệm hiện nay về luật mềm, thực trạng nhận thức, áp dụng luật mềm ở Việt Nam và đề xuất một số khuyên nghị. 

Thứ Sáu, 12 tháng 4, 2024

BÀN VỀ LÝ THUYẾT PHÁP LUẬT CỦA LON LUVOIS FULLER

Nguyễn Minh Tuấn,

Tạp chí Khoa học pháp lý Việt Nam, Số 10 (170)/2023, tr. 15-25.

Lon Luvois Fuller (1902-1978), một trong những nhà lý thuyết pháp luật đương đại nổi tiếng nhất trên thế giới, đại diện tiêu biểu cho trường phái pháp luật tự nhiên đương đại, đưa ra lập luận nổi tiếng rằng tất cả các hệ thống pháp luật đều chứa đựng một đạo đức bên trong. Những tác phẩm nổi tiếng thể hiện lý thuyết của ông bao gồm cuộc tranh luận giữa ông và Giáo sư Hart. H.L.A trong cuốn The Morality of law, xuất bản năm 1969 và vụ án giả định năm nhà thám hiểm Speluncean. Trong bài viết này, tác giả tập trung phân tích nội dung căn bản của các tác phẩm này, đồng thời chỉ ra một số điểm tích cực và hạn chế của lý thuyết. 

NHỮNG ĐÓNG GÓP VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CẦN TIẾP TỤC TRAO ĐỔI TRONG LÝ THUYẾT PHÁP LUẬT CỦA JEREMY BENTHAM

 Nguyễn Minh Tuấn

Tạp chí Nghiên cứu Châu Âu, Số 5 (272) 2023, tr. 28-36

Jeremy Bentham (1748-1832) là một nhà luật học, nhà triết học, nhà cải cách pháp lý và xã hội nổi tiếng người Anh. Ông cũng là một trong những người có ảnh hưởng nhất của trường phái thực chứng pháp luật, người sáng lập chủ nghĩa vị lợi. Mục đích của bài viết này là tác giả tìm kiếm và chỉ ra những đóng góp quan trọng của Bentham về lý thuyết pháp luật, đồng thời phân tích những vấn đề cần tiếp tục trao đổi trong lý thuyết của ông. 

Thứ Tư, 6 tháng 9, 2023

PERCEPTION, APPLICATION, AND SOME RECOMMENDATIONS OF SOLF LAW IN VIETNAM

A/Prof. Dr. Nguyen Minh Tuan, LLB. Tong Thi Phuong

Vietnam National University, Hanoi, University of Law,

144 Xuan Thuy, Cau Giay, Hanoi, Vietnam

The Journal of Middle East and North Africa Sciences, 9(09), 1-5]. 

(P-ISSN 2412- 9763) - (e-ISSN 2412-8937). www.jomenas.org

Email: tuannm@vnu.edu.vn

Download full text here

Abstract: In the contemporary world and especially in the current trend of expanding legal sources, “soft law” is becoming more and more popular. This term refers to legal tools that do not officially establish legal effect, but in fact, can bring about certain legal results by being recognized and applied by competent state agencies. In this article, the authors analyze current concepts of soft law, point out the reality of the perception and application of soft law in Vietnam, and propose some recommendations.

To cite this article

[Tuan, N. M. & Phuong, T. T. (2023). Perception, Application, and Some Recommendations of Soft Law in Vietnam. The Journal of Middle East and North Africa Sciences, 9(09), 1-5]. (P-ISSN 2412- 9763) - (e-ISSN 2412-8937). www.jomenas.org.]

Keywords: Soft law, Perception of soft law, Application of soft law, Vietnam.

SOME SPECIFIC LEGAL MEASURES TO PROMOTE THE SOCIAL INTEGRATION OF PEOPLE WITH DISABILITIES IN VIETNAM

A/Prof. Dr. Nguyen Minh Tuan et al. 

International Journal of Social Science and Economic Research, Vol. 8, No. 4, Apr. 2023, pp. 568-581, doi.org/10.46609/IJSSER.2023.v08i04.001. Accessed Apr. 2023. 

Download full text here.

ABSTRACT:  This article is about legal measures to promote the social integration of the people with disabilities in Vietnam. It is divided into three parts. In the first part, the authors give an overview of Vietnamese law for social integration of people with disabilities (I). In the second part, the measures to promote social integration from people with disabilities in Vietnam shall be interpreted (II) and the final part deals with suggestions for further promoting the social integration of people with disabilities in Vietnam (III). 

KEY WORDS: Social integration, People with disabilities, legal measures

Thứ Ba, 16 tháng 5, 2023

Một số lý thuyết đương đại về pháp luật và việc áp dụng trong thực tiễn ở Việt Nam hiện nay


 

PGS.TS. NGUYỄN MINH TUẤN

Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội.

Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp số 01+02 (473+474), tháng 1/2023

Tóm tắt: Trong bài viết này, tác giả bước đầu làm rõ nội dung một số lý thuyết pháp luật đương đại trên thế giới, trong đó có lý thuyết pháp luật của Lon Luvois Fuller (1902 – 1978), John Finnis (sinh năm 1940), Jeremy Bentham (1748 – 1832), John Austin (1790 – 1859), Hans Kelsen (1881 – 1973), Herbert Lionel Adolphus Hart (1907-1992), Ronald Myles Dworkin (1931 - 2013)… Từ việc nghiên cứu những lý thuyết pháp luật này, tác giả có sự liên hệ với việc áp dụng trong thực tiễn ở Việt Nam hiện nay.
Từ khóa: Lý thuyết pháp luật, pháp luật thực chứng, pháp luật tự nhiên.
Abstract: Under this article, the author gives out initial clarification of the content of a number of contemporary legal theories in the world, including legal theory of Lon Luvois Fuller (1902 - 1978), John Finnis (born 1940), Jeremy Bentham (1748 - 1832), John Austin (1790 - 1859), Hans Kelsen (1881 - 1973), Herbert Lionel Adolphus Hart (1907-1992), Ronald Myles Dworkin (1931 - 2013)… Based on his studies of these theories, the author also gives out a number of implication to application in practice in Vietnam.
Keywords: Legal theory; positivist law; natural law.

Thứ Hai, 19 tháng 12, 2022

Thực hiện nguyên tắc pháp quyền ở Việt Nam: thực trạng và giải pháp

 

Thực hiện nguyên tắc pháp quyền 

ở Việt Nam: thực trạng và giải pháp


PGS.TS. NGUYỄN MINH TUẤN

Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội



Tóm tắt: Nguyên tắc pháp quyền là một trong cấu thành quan trọng của quản trị tốt. Việc thực hiện nguyên tắc này trên thực tế ở Việt Nam còn nhiều bất cập, hạn chế, cần phải xác định nguyên nhân và đưa ra giải pháp khắc phục.
Từ khoá: Nguyên tắc pháp quyền, thực hiện nguyên tắc pháp quyền, Dự án Tư pháp thế giới.
Abstract: The rule of law is one of the important components of good governance. The enforcement of this principle in practice in Vietnam still faces with a number of shortcomings and constraints, and it is necessary to indentify the causes and give out recommendatiosn for further improvements.
Keywords: The rule of law; enforcement of the rule of law; The World Justice Project

Thứ Tư, 9 tháng 3, 2022

BÀN VỀ ÁN LỆ VÀ VIỆC ÁP DỤNG ÁN LỆ Ở VIỆT NAM

 

BÀN VỀ ÁN LỆ VÀ VIỆC ÁP DỤNG ÁN LỆ Ở VIỆT NAM   

Nguyễn Minh Tuấn

Tạp chí Nghiên cứu lập pháp, Số 1 (449), tháng 1/2022

Tóm tắt: Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, quá trình chuyển đổi số, yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền đã và đang tác động mạnh mẽ tới mọi mặt của đời sống xã hội, trong đó có vấn đề tư duy, nhận thức trong xây dựng và phát triển án lệ. Mặc dù thời gian vừa qua, nhiều án lệ đã được công bố, nhưng việc nhận thức về án lệ, cũng như việc áp dụng án lệ trên thực tế ở nước ta còn rất nhiều bất cập. Trong phạm vi bài viết này, tác giả phân tích, làm rõ án lệ và vai trò của án lệ trên thực tếở Việt Nam; những bất cập trong thực tiễn áp dụng án lệ ở Việt Nam và đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả áp dụng án lệ ở Việt Nam.
Từ khóa: Án lệ, Nhà nước pháp quyền Việt Nam, tòa án, nguồn pháp luật.

Thứ Ba, 23 tháng 3, 2021

ÁN LỆ, ÁP DỤNG ÁN LỆ TRÊN THẾ GIỚI VÀ GỢI MỞ CHO VIỆT NAM


Nguyễn Minh Tuấn; Lê Minh Thuý

Nghiên cứu lập pháp, Số 03 + 04 (427 + 428) - T2/2021, tr. 96-103.

Trong phạm vi bài viết này, tác giả trình bày, phân tích về án lệ, thực tiễn áp dụng án lệ ở các nước Anh, Mỹ, Pháp, Đức và rút ra một số gợi mở nhằm nâng cao chất lượng áp dụng án lệ ở Việt Nam hiện nay. Các tác giả đã chỉ rõ sự thay đổi trong nhận thức truyền thống về án lệ cũng như áp dụng án lệ ở các nước thuộc Common law như Anh, Mỹ và những nước Civil law như Pháp, Đức thông qua một số án lệ điển hình. Theo các tác giả, ở Việt Nam hiện nay cần thống nhất cách hiểu về án lệ và tình huống pháp lý tương tự; cần đảm bảo tính hệ thống, phát triển án lệ thành 3 loại để áp dụng, để giải thích và bản án mẫu cùng với đó cần tiếp tục đổi mới công tác đào tạo thẩm phán để nâng cao chất lượng của án lệ. 

PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA BÁO CHÍ TRONG PHÒNG, CHỐNG THAM NHŨNG

Nguyễn Minh Tuấn

Nghiên cứu lập pháp, Số 23/2020, tr.31-36

Thực tiễn ở Việt Nam những năm qua cho thấy, đa số các vụ việc tham nhũng lớn là do báo chí phát hiện, đưa tin, sau đó các cơ quan điều tra mới vào cuộc. Một câu hỏi lớn đặt ra là vai trò của báo chí được nhìn nhận như thế nào? Các quy định của pháp luật hiện hành về vai trò của báo chí trong phòng, chống tham nhũng đã đầy đủ, toàn diện, phù hợp với thực tiễn chưa và cần phải có những giải pháp nào để phát huy vai trò của báo chí trong phòng, chống tham nhũng? Trong bài viết này, tác giả phân tích, đánh giá quy định của pháp luật về vai trò của cơ quan báo chí, nhà báo trong phòng, chống tham nhũng; tìm hiểu, đánh giá thực trạng và đề xuất một số giải pháp nhằm phát huy tốt hơn vai trò của báo chí trong phòng chống tham nhũng. Tác giả bài viết cho rằng để phát huy vai trò của báo chí, báo chí cần phải được trao quyền, được đặt ở vị trí khách quan, độc lập để phản biện, đấu tranh chống tham nhũng. Những vụ tham nhũng lớn thường diễn ra ở khu vực công, do đó báo chí chỉ có thể độc lập phơi bày những vụ việc tham nhũng ra ánh sáng khi báo chí được nhìn nhận là một thiết chế xã hội, với sự đồng hành của người dân.